Photoshop vs Lightroom

Al vanaf het moment dat Adobe voor het eerst Lightroom aankondigde was de vraag onder veel gebruikers of je beter met Lightroom of met Photoshop je foto’s kon bewerken. Sommige gebruikers zweren bij Photoshop, anderen bij Lightroom. Wat zijn de sterke en zwakke punten van beide pakketten, welke keuze is het meest geschikt voor jou?

Adobe Photoshop is al 20 jaar – deze maand is het programma precies zo oud – de standaard voor (foto)bewerking op de computer. Het is niet voor niets dat het werkwoord voor een foto bewerken of aanpassen ‘photoshoppen’ is geworden. Wat dat betreft is Lightroom nog maar een groentje, dit pakket is sinds 2007 (?) te koop, maar is bijzonder snel populair geworden onder fotografen.

Het voornaamste verschil tussen de twee is dat Lightroom een foto bewerkingsprogramma is en Photoshop een pixel bewerkingsprogramma.

Adobe Photoshop Bridge

Adobe Photoshop Lightroom 2

Photoshop (lees Photoshop of Photoshop Elements) is voornamelijk bedoeld om een ongelimiteerd aantal grafische bewerkingen te doen op een enkele afbeelding. Tot op pixelniveau kan alles worden gemanipuleerd, door slim met het programma te werken (gebruik maken van layers) kun je non-destructief te werk gaan en altijd terugkeren naar een eerdere stap.

De functionaliteit van Adobe Photoshop is enorm uitgebreid en vereist een behoorlijke investering qua tijd om het programma in de vingers te krijgen. Heb je dit eenmaal, dan kun je er schitterende resultaten mee bereiken die je in Lightroom nooit zult bereiken. Het programma is niet specifiek opgezet voor fotografen, hoewel vele fotografen er gebruik van maken.

Lightroom is bedoeld als een losstaande applicatie voor de “drukke” digitale fotograaf. Het programma stelt deze gebruikersgroep in staat in een logische workflow snel veel RAW foto’s te bewerken, ze te publiceren in een presentatie, op het web of ze af te drukken en dan weer verder te gaan met fotograferen.

Het grootste voordeel is te behalen bij het bewerken van RAW formaat foto’s, de standaard niet-destructieve werkwijze (je kunt altijd terug naar het origineel), maar ook voor het beheren en organiseren van foto’s en metadata is het programma goed geschikt. Lightroom is van het begin af aan bedoeld voor fotografen, bij de naamgeving en de keuze voor de functionaliteit staat deze beroepsgroep voorop.

Camera Raw

Adobe heeft beide programma’s dus opgezet met een ander doel, het gebruik van het één sluit het gebruik van het ander niet uit en je kunt grotendeels hetzelfde bereiken in beide programma’s als je alleen geïnteresseerd bent in globale aanpassingen en zo snel mogelijk je RAW bestand bewerken en omzetten.

Er zit behoorlijk wat overlap aan functionaliteit in doordat beide programma’s gebruik maken van Adobe Camera Raw, de losse applicatie die gekoppeld aan Photoshop en Photoshop Elements je in staat stelt Raw bestanden te openen en te bewerken. Met een nieuw product als Lightroom had Adobe de kans om het programma helemaal vanaf de grond op te bouwen. Adobe Camera Raw was daarbij het startpunt.

Adobe Photoshop Camera Raw

Adobe Photoshop Lightroom

Als je Camera Raw en Lightroom’s Develop module naast elkaar zet, dan zul je zien dat de functionaliteit grotendeels overeen komt. Dit heeft als voordeel dat de kosten voor het toevoegen van nieuwe cameraprofielen en functionaliteit over meer gebruikers kunnen worden uitgesmeerd. Beide programma’s maken gebruik van dezelfde schuifbalken (om belichting, kleurverzadiging, curves, etc. aan te passen), dezelfde camera profielen (om RAW bestanden van nieuwe camera’s in te lezen) en bieden beide de mogelijkheid voor lokale bewerkingen (local adjustments).

Soms treden er verschillen op, Lightroom 2 bood bijvoorbeeld local adjustments voordat Camera Raw in Photoshop CS4 dit kreeg, maar je kunt er vrijwel zeker zijn dat dit binnen een paar maanden wordt rechtgetrokken.

Snelheid

Als je één of twee RAW (‘onbewerkt’ uit de camera) foto’s wilt bewerken, dan kun je dit prima in Camera Raw doen. Zoek de gewenste bestanden op in Photoshop Bridge, laad ze in, bewerk ze en stuur ze door naar Photoshop voor de verdere afwerking. Maar krijg je te maken met honderden foto’s per shoot, dan is dit een erg arbeidsintensief en vaak ook langzaam proces.

Lightroom heeft hier bijvoorbeeld de mogelijkheid om met behulp van een preset snel een bepaalde bewerking op een foto toe te passen, door met de muis over de naam van de preset te gaan kun je het effect al zien. In Camera Raw moet je de afzonderlijke schuifbalken verslepen of de instellingen van een vergelijkbare foto kopiëren.

Adobe Photoshop Lightroom Presets

Camera Raw werkt niet met een database, maar direct op het bestandssysteem. Hierdoor kun je sneller met foto’s aan de slag, vrijwel meteen kun je het bestand bekijken en er mee gaan werken. Dit is in Lightroom niet zo, daar moet je de foto’s eerst importeren voordat je er mee aan de slag kunt.

Dit komt omdat Lightroom gebruik maakt van een database voor de foto’s. Grootste voordeel hiervan is dat je eenvoudig meerdere versies van foto’s kunt maken (door middel van een ‘virtual copy’) zonder dat dit een extra bestand op je harde schijf aanmaakt dat extra ruimte inneemt. Lightroom slaat alleen de verschillen in de bewerking op ten opzichte van de preview die bij import is aangemaakt.

Maak de keuze

Photoshop (Camera Raw) en Lightroom hebben dus grotendeels dezelfde mogelijkheden. Maar Lightroom is te koop voor een derde (€295) van de prijs van Photoshop (€900-1000). Daardoor mis je wel de mogelijkheid op pixelniveau te werken, elementen toe te voegen die tijdens het nemen van de foto er niet waren. Bijvoorbeeld om mensen uit een foto weg te snijden, een panoramafoto te maken of een kunstwerk van je foto te maken.

Besteed je niet veel tijd aan het nabewerken van foto’s en ben je niet geïnteresseerd in het op de pixel nauwkeurig manipuleren van afbeeldingen, dan is Lightroom de manier om dat gedaan te krijgen. Voor 99% van de fotografen zal Lightroom ruim voldoende bieden.

En voor die 1% van de gevallen dat je wel Photoshop nodig hebt, zou je kunnen overwegen om Photoshop Elements te kopen. Deze is te koop voor rond de €90 en biedt veel functionaliteit die Photoshop ook biedt. Hier krijg je ook Camera Raw bij (Mac gebruikers krijgen er zelfs Adobe Bridge bij). In combinatie met Lightroom heb je dan het beste van twee werelden.

Heb je al Photoshop met Bridge, dan biedt Lightroom op zichzelf niet heel veel extra, tenzij je graag een grote bibliotheek van foto’s in het programma wilt beheren, van de Photoshop Actions af wilt en wilt werken met de Slideshow en Web module en extra plug-ins. Heb je geen van beide, dan is Lightroom een goedkoper alternatief, met 99% van de functionaliteit die de gemiddelde fotograaf nodig heeft.

Ik maak geen gebruik van Photoshop, vrijwel alle bewerkingen voer ik in Adobe Photoshop Lightroom uit. Alleen voor panoramafoto’s en HDR fotografie heb ik andere applicaties nodig, maar dit kan ook prima met applicaties die per stuk minder dan €100 kosten.

Ik hoop dat je een idee hebt gekregen waarom je wel of niet voor Photoshop of Lightroom zou willen kiezen. Welk programma het meest geschikt is hangt voornamelijk van het eindresultaat af. Als je uitgebreid je foto’s wilt bewerken om er perfecte kunstwerken van te maken dan is Photoshop meer geschikt, gaat het je meer om snelheid en snelle bewerkingen, dan is Lightroom meer geschikt. Van beide programma’s is een 30 dagen demo – met alle functionaliteit – beschikbaar.

ADVERTENTIE: Met Adobe Photoshop Lightroom 3 kun je je foto's organiseren, bewerken en presenteren. Breng minder tijd door achter de computer, meer tijd om te fotograferen! Bestel het programma bij Adobe en je kunt het meteen downloaden.